Voor het in beweging brengen van mensen met dementie zijn verschillende beweegactiviteiten en programma’s geschikt. Per gemeente verschilt het beweegaanbod. Het aanbod varieert vaak van gymnastiek tot zwemmen, of van stoelyoga tot aangepast voetballen. Het kan plaatsvinden in buurthuizen, sportverenigingen of bij ondernemende sportaanbieders.
Voorbeelden van lokale beweegactiviteiten ter inspiratie:
- De Vrij-Buiters – de Sportclub (Haarlem)
- Het Krachtbrein (Amersfoort en Nijkerk)
- Braintraining op de Dansvloer (Amsterdam)
- BeweegMee (Montfoort)
- Onvergetelijke ontmoetingen (Hoorn)
- Dementievriendelijke sportschool MyHealth (Breda)
Naast bovenstaande voorbeelden bestaan er ook grotere beweegactiviteiten en programma’s die geschikt zijn voor mensen met dementie. Een aantal van deze aanpakken is een erkende interventie en wordt in meerdere gemeenten uitgevoerd:
1. Dans op recept
Dans op Recept werkt aan lenigheid, kracht, balans en uithoudingsvermogen van mensen met dementie. Onder begeleiding van een professionele dansdocent bewegen deelnemers samen met naasten ontspannen op muziek. Samen dansen verbindt en stimuleert sociale interactie.
2. Cognitieve fitness
Cognitieve fitness is een beweegprogramma dat fysieke inspanning, intellectuele uitdaging en ontspanningsoefeningen combineert voor onder andere mensen met cognitieve beperkingen. Het programma kent twaalf groepslessen met aandacht voor logica en geheugen, concentratie en reactievermogen, en coördinatie. De lessen worden verzorgd door een geschoolde docent en richten zich op het behoud en verbetering van zowel de fysieke als mentale fitheid.
3. Meer Bewegen voor Ouderen (MBvO)
MBvO staat voor bewegingsactiviteiten voor senioren met ouderdomsmotoriek, die veelal zelfstandig wonen. Onder leiding van een geschoolde docent gaan deelnemers wekelijks aan de slag om zelfstandigheid en zelfredzaamheid te bevorderen. Het beweegplezier en sociaal contact zijn daarbij erg belangrijk. De docent past de inhoud van de lessen aan naar de mogelijkheden en wensen van de deelnemers.
4. Beweegpret 55+ aan Zet
Beweegpret 55+ aan Zet daagt onder andere senioren met dementie uit om wekelijks meer te bewegen door middel van recreatieve beweegactiviteiten. Professionals, die werkzaam zijn of in aanraking komen met senioren met dementie, worden geschoold en leren om te gaan met het aanbieden van recreatief beweegaanbod. Het beweegaanbod kan worden aangeboden binnen organisaties waar senioren leven en recreëren. Bijvoorbeeld dicht bij huis, in buurthuizen, de sportvereniging of in een woonzorgcentra.
Effectief aanbod
Beweegaanbod moet voldoen aan bepaalde voorwaarden om ook op de langere termijn positief bij te dragen aan het dementieproces en de kwaliteit van leven. Hoewel onderzoek de exacte voorwaarden nog niet heeft vastgesteld, is er wel een advies48:
- Bied beweegactiviteiten aan in alle stadia van dementie.
- Gebruik beweegactiviteiten met gevarieerde oefeningen die verschillende aspecten trainen met aandacht voor kracht, uithoudingsvermogen, balans en flexibiliteit.
- Zorg ervoor dat beweegaanbod minimaal twaalf weken duurt, maar laat activiteiten bij voorkeur structureel zijn.
- Laat mensen maximaal 30 tot 45 minuten per keer aan een beweegactiviteit deelnemen. Doe dit vier keer of meer per week voor het grootste effect.
In hoofdstuk 4 lees je meer over de randvoorwaarden van beweegaanbod voor mensen met dementie.